Εκσυγχρονίστε και αναβαθμίστε τη ψηφιακή υποδομή του λογιστικού σας γραφείου!

Μάθετε περισσότερα

Ο φορολογικός σας σύμβουλος! Αποκτήστε πρόσβαση στη γνώση από €8,33/ μήνα.

Μάθετε περισσότερα

Οικονομικές Ειδήσεις

Άρθρο της Αθηνάς Καλύβα Η Σημασία της πρότασης REPowerEU για την ενεργειακή αυτονομία της ΕΕ

Η Σημασία της Πρότασης (REPowerEU) της Ε. Επιτροπής για την ενεργειακή αυτονομία της Ε.Ε.

Η πρόταση αναθεώρησης του Κανονισμού για τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) προς την κατεύθυνση της ενσωμάτωσης ενός νέου κεφαλαίου, του REPowerEU, αποσκοπεί στο μετασχηματισμό του ενεργειακού συστήματος της Ε.Ε προκειμένου να σταματήσει η εξάρτηση της ΕΕ από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα, τα οποία κοστίζουν στους Ευρωπαίους φορολογούμενους σχεδόν €100 δις ετησίως, καθώς και στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Τα μέτρα του σχεδίου REPowerEU εκτιμάται ότι δύνανται να ανταποκριθούν στο σκοπο αυτό, μέσω της εξοικονόμησης ενέργειας, της διαφοροποίησης του ενεργειακού εφοδιασμού και της ταχύτερης εξάπλωσης ΑΠΕ για την αντικατάσταση των ορυκτών καυσίμων, ενισχύοντας ταυτόχρονα την οικονομική ανάπτυξη, την ασφάλεια και τη δράση για το Κλίμα.

Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) βρίσκεται στο επίκεντρο του σχεδίου REPowerEU, με τον συντονισμένο σχεδιασμό και τη χρηματοδότηση διασυνοριακών και εθνικών υποδομών, καθώς και ενεργειακών έργων και μεταρρυθμίσεων. Η Ε.Ε προτείνει να γίνουν στοχευμένες τροποποιήσεις στον Κανονισμό RRF για την ενσωμάτωση ειδικού κεφαλαίου REPowerEU στα υφιστάμενα Σχέδια Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας των ΚΜ, επιπλέον του μεγάλου αριθμού σχετικών μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που ήδη περιλαμβάνονται. Οι Ειδικές ανά χώρα Συστάσεις (CSRs) στον κύκλο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2022 θα τροφοδοτήσουν τη διαδικασία αυτή, με βάση τις ανάγκες που έχουν διαπιστωθεί στον ενεργειακό τομέα.

Τα βασικά πολιτικά σημεία της πρότασης Κανονισμού έχουν ως ακολούθως:

  • Το περιεχόμενο και πεδίο εφαρμογής του πρόσθετου κεφαλαίου REPowerEU, με βάση τα οποία θα χρηματοδοτηθούν ενεργειακές υποδομές σχετικές με φυσικό αέριο και πετρέλαιο προκειμένου για την ενεργειακή απεξάρτηση της Ε.Ε, καθώς και μέτρα ενεργειακής εξοικονόμησης και αποδοτικότητας, κατά παρέκκλιση της Αρχής Μη Πρόκλησης Σημαντικής Βλάβης (DNSH). Σημειώνεται εν λόγω πρόταση δεν επιφέρει πρόσθετο διοικητικό βάρος για τα ΚΜ δεδομένου ότι στο εν λόγω Κεφάλαιο θα δηλωθούν, άπαξ, μέτρα πολιτικής που χρηματοδοτούνται από το RRF και εξυπηρετούν τους ανωτέρω στόχους.
  • Προθεσμία για δήλωση ενδιαφέροντος από τα ΚΜ για νέα δάνεια (30 ή 45 ημερών) από την έναρξη ισχύος του αναθεωρημένου Κανονισμού, γεγονός που συνεπάγεται τον απαραίτητο  προγραμματισμό από τα ΚΜ,
  • Χρηματοδότηση και κλείδα κατανομής όπου, στα αδιάθετα δάνεια του RRF (ύψους περίπου 225 δις Ευρώ), προβλέπεται και εθελοντική μεταφορά πόρων από Συνοχή, Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης, Ταμείο BREXIT, καθώς και νέων πόρων αξίας 20 δις Ευρώ μέσω πρόσθετων δημοπρασιών από το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ΣΕΔΕ/ETS), με κλείδα κατανομής των πόρων την προβλεπόμενη  από NGEU/RRF.

Σε ότι αφορά ειδικότερα την κλείδα κατανομής των πόρων στα ΚΜ επιδιώκεται διατήρηση κατά το μεγαλύτερο μέρος όσων ισχύουν σε σχέση με υφιστάμενη κλείδα RRF εισάγοντας, ωστόσο, και δείκτες που εκτιμάται ότι αποτυπώνουν επιπτώσεις τρέχουσας κρίσης. Αναφορικά με τη χρηματοδότηση διατυπώνονται από ορισμένα ΚΜ προτάσεις για εναλλακτική αξιοποίηση πόρων από άλλα συναφή Ταμεία (π.χ νέα κεφάλαια μέσου Ταμείου Καινοτομίας). Ο αριθμός των δικαιωμάτων που θα διατεθούν στο Ταμείο Καινοτομίας αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά και να ξεπεράσει τα 600 εκατομμύρια. Δεδομένου ότι η τιμή των δικαιωμάτων έχει αυξηθεί σε επίπεδο κατά 50% υψηλότερα σε σχέση με αρχικές εκτιμήσεις ΕΕ, το Ταμείο Καινοτομίας πρόκειται να συγκεντρώσει άνω των 55 δισ. Ευρώ - σχεδόν 20 δισ. Ευρώ περισσότερα από αυτά που είχαν εκτιμηθεί αρχικά. Αυτό το πλεόνασμα εσόδων θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την REPowerEU. Ωστόσο, δεν θα πρέπει να παραβλέπεται ότι τα κεφάλαια που εν τέλει θα συγκεντρωθούν εξαρτώνται από τιμές αγοράς.

Σειρά άλλων ΚΜ (και αναμένεται μελλοντικά και το ΕΚ) εκφράζουν έντονες επιφυλάξεις τόσο σε ότι αφορά αξιοποίηση πρόσθετων κεφαλαίων από το σύστημα ΣΕΔΕ/ETS για λόγους υπονόμευσης περιβαλλοντικών στόχων καθώς και για δημοσιονομικούς λόγους δεδομένου ότι αύξηση εσόδων σε ενωσιακό επίπεδο, λόγω αυξημένων δημοπρασιών, συνεπάγεται μειωμένα αντίστοιχα εθνικά έσοδα. Όσο για την κλείδα κατανομής θεωρείται ότι αυτή ως έχει αποτυπώνει επιπτώσεις πανδημίας κι όχι τρέχουσας γεωπολιτικής/ενεργειακής κρίσης. Σημειώνεται ότι Ε.Ε τονίζει ότι το REPowerEU δεν είναι ένα αυτόνομο εργαλείο σχετικό με την διαχείριση της Ουκρανικής κρίσης αλλά αναπόσπαστο κομμάτι του NGEU/RRF το οποίο είναι ένα εργαλείο Συνοχής με βασικό κριτήριο το Κατά Κεφαλή ΑΕΠ.

Επιπλέον σε πρόσφατη έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου Ε.Ε (Ιούλιος 2022) αν και αναγνωρίζεται η ιδιαίτερη σημασία της πρότασης για την ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας της Ε.Ε, εντούτοις καταγράφονται συγκεκριμένες προκλήσεις οι οποίες σχετίζονται:

  • με τις πιθανότητες κατάτμησης της Ενιαίας Αγοράς Ενέργειας δεδομένου ότι στρατηγικά τα έργα προτείνονται απο τα ΚΜ με βάση εθνικές προτεραιότητες,
  • τις χρονικές καθυστερήσεις στην εφαρμογή των έργων του REPowerEU,
  • την δυνατότητα χρηματοδότησης των έργων με βάση το χρηματοδοτικό φάκελο του RΕPowerEU,
  • την κλείδα κατανομής δεδομένου ότι δεν αντικατοπτρίζει τις υφιστάμενες προκλήσεις και τις πραγματικές επενδυτικές ανάγκες,
  • την παρέκκλιση απο την αρχή της μη σημαντικής επιβάρυνσης (DNSH) και τις περιβαλλοντολογικές επιπτώσεις,
  • εκφράζονται επιφυλάξεις για προτεινόμενους δείκτες αξιολόγησης απο την Επιτροπή.

Σε κάθε περίπτωση η αναγκαιότητα άμεσης πολιτικής απάντησης σε υφιστάμενες ενεργειακές προκλήσεις εκτιμάται ότι θα συμβάλλει στην επίτευξη συμβιβασμού για υιοθέτηση της πρότασης από το Συμβούλιο ECOFIN. Εν λόγω υιοθέτηση αναμένεται να συνδράμει την επενδυτική προσπάθεια της Χώρας μας για την περαιτέρω ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας. Η διασύνδεση δε της πρότασης με το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας διαφαλίζει μεγάλο μέρος της κλείδας κατανομής πόρων και την περαιτέρω δυνατότητα άντλησης κεφαλαίων.

Αθηνά Καλύβα (Ph.D)
Επικεφαλής Οικονομικής Μονάδας Μόνιμης Ελληνικής Αντιπροσωπείας στην Ε.Ε
τ. Γενική Γραμματέας Φορολογικής Πολιτικής και Δημόσιας Περιουσίας Υπ. Οικονομικών

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δεν υπάρχουν σχόλια! Πρόσθεσε το σχόλιο σου τώρα!